prDS CEN/TR 17602-30-03:2021

Sigurimi i produktit hapësinor - Manuali i besueshmërisë njerëzore

Space product assurance - Human dependability handbook

Scope

Manuali përcakton parimet dhe proceset e besueshmërisë njerëzore si pjesë integrale e sigurisë dhe besueshmërisë së sistemit. Manuali përqendrohet në sjelljen dhe performancën njerëzore gjatë situatave të ndryshme të operimit, si për shembull në një qendër kontrolli, siç është dorëzimi në operacionin rutinë të misionit, operacioni rutinë i misionit, mirëmbajtja e satelitëve ose operacionet e emergjencës.

Ky manual ilustron zbatimin e besueshmërisë njerëzore në ciklin jetësor të sistemit, ku gjatë çdo faze të projektit ekziston nevoja për të përfshirë sistematikisht konsideratat e:
- Elementit njerëzor si pjesë e sistemit hapësinor,
- Ndikimit të sjelljes dhe performancës njerëzore në siguri dhe besueshmëri.

Brenda këtij qëllimi, fushat kryesore të zbatimit të manualit janë të mbështesin:
a. Zhvillimin dhe validimin e projektimit të sistemit hapësinor gjatë fazave të ndryshme të projektit,
b. Zhvillimin, përgatitjen dhe zbatimin e operacioneve të sistemit hapësinor, duke përfshirë mbështetjen e tyre, siç janë organizimi, rregullat, trajnimi etj.
c. Mbledhjen e të dhënave të gabimeve njerëzore dhe hetimin e incidenteve ose aksidenteve që përfshijnë gabime njerëzore.

Manuali nuk trajton:
- Gabimet në projektim: Manuali synon të mbështesë projektimin (dhe për këtë arsye, në këtë kuptim, trajton gabimet në projektim) në lidhje me shmangien ose zbutjen e gabimeve njerëzore gjatë operacioneve. Megjithatë, gabimet njerëzore gjatë zhvillimit të projektimit nuk merren në konsideratë.
- Analiza sasiore (p.sh. probabilistike) e sjelljes dhe performancës njerëzore: Manuali nuk trajton vlerësimin probabilistik të gabimeve njerëzore si të dhëna hyrëse në analizën e sigurisë dhe besueshmërisë në nivel sistemi dhe shqyrtimin e objektivave probabilistikë, dhe
- Aktet e qëllimshme keqdashëse dhe çështjet që lidhen me sigurinë: Besueshmëria dhe siguria merren me "kërcënimet për sigurinë dhe suksesin e misionit" në terma të dështimeve dhe gabimeve njerëzore jo-keqdashëse dhe për hir të plotësisë përfshin "kërcënimet për sigurinë dhe suksesin e misionit" në terma të veprimeve keqdashëse, të cilat adresohen përmes analizës së rrezikut të sigurisë. Megjithatë, sipas përkufizimit, "besueshmëria njerëzore" siç paraqitet në këtë manual përjashton shqyrtimin e "veprimeve keqdashëse" dhe çështjeve që lidhen me sigurinë, d.m.th. merr në konsideratë vetëm "veprimet jo-keqdashëse" të njerëzve.

Manuali nuk ofron informacion të drejtpërdrejtë mbi disa disiplina ose lëndë, të cilat vetëm në mënyrë indirekte, d.m.th. në nivelin e PSF-ve (shih seksionin 5) ndërveprojnë me "besueshmërinë njerëzore". Prandaj, manuali nuk ofron mbështetje të drejtpërdrejtë për "qëllimet" të tilla si:

- optimizimi i fluksit të informacionit në dhomën e kontrollit gjatë simulimeve dhe operacioneve kritike,
- menaxhimi i dallimeve kulturore në një ekip,
- përballimi i dinamikës negative të grupit,
- paraqitja e praktikave dhe udhëzimeve më të mira në lidhje me nevojat e trajnimit të ekipit dhe metodat e trajnimit,
- ofrimi i udhëzimeve dhe praktikave më të mira në lidhje me planifikimin e ndërrimeve,
- paraqitja e teorisë bazë në lidhje me motivimin e ekipit, dhe
- menaxhimi i konfliktit të interesave në një projekt.

1.2 Objektivat
Objektivat e manualit janë të mbështesin:
- Njohjen me besueshmërinë njerëzore (shih seksionin 5 "parimet e besueshmërisë njerëzore"). Për detaje dhe lexim të mëtejshëm shihni "referencat" e listuara në fund të çdo seksioni të manualit.

- Zbatimi i besueshmërisë njerëzore; (shih seksionin 6 "proceset e besueshmërisë njerëzore" dhe 7 "zbatimi i besueshmërisë njerëzore në ciklin jetësor të sistemit").