prDS CEN/CLC/TR 18145:2025

Inteligjencë Artificiale e Qëndrueshme nga ana Mjedisore

Environmentally sustainable Artificial Intelligence

Scope

Dokumenti i propozuar do të krijojë një kornizë për përcaktimin sasior të ndikimit mjedisor të IA-së dhe qëndrueshmërisë së saj afatgjatë, dhe do të inkurajojë zhvilluesit dhe përdoruesit e IA-së të përmirësojnë efikasitetin e përdorimit të IA-së. Ai gjithashtu do të ofrojë një përmbledhje të gjendjes së teknologjisë së IA-së për kontrollin e drejtpërdrejtë dhe optimizimin e përdorimit të energjisë në sistemet e energjisë. Dokumenti do të ofrojë vlerësim të ciklit jetësor të zhvillimit, vendosjes dhe përdorimit të IA-së.

Emetimet që prodhohen direkt nga djegia e lëndëve djegëse fosile janë emetimet e Skemës 1. Këto vërehen në sistemin e transportit dhe në gjeneratorët e energjisë me lëndë djegëse fosile, etj. IA mund të ndihmojë në uljen e emetimeve të Skemës 1 nëpërmjet ndërhyrjeve inteligjente (përgjigje nga ana e kërkesës, optimizim i djegies, etj.). Skema 2 janë emetimet indirekte nga përdorimi i energjisë elektrike, dhe IA do të luajë një rol të madh në uljen e këtyre emetimeve. Skema 3 janë emetimet e prodhuara gjatë një cikli jetësor të një teknologjie - këto emetime janë të rëndësishme në vlerësimin e zgjidhjes së IA-së dhe do të jenë në fushëveprimin e këtij projekti. Emetimet e Skemës 4 janë emetimet e shmangura - IA ka potencial të madh në përcaktimin sasior të emetimeve të shmangura (kursime karboni), dhe raporti do ta trajtojë edhe këtë.